" EL HALILARININ DAİMİ ALICISI ABD'LİLER"
NÜKHET ERKOÇ-2004
"ABD'liler pastel renkli ve çiçekli Avrupalı'lar ise koyu renkli ve geometrik desenli halıları tercih ediyor."
Sultanahmet ve Cağaloğlu'ndaki dükkanların vitrinlerini süsleyen çeşitli boyut, renk ve motiflerdeki el halıları hem kültürel hem de ekonomik anlamda büyük değer taşıyor. Dükkan sahipleri Cemal Cem İmamoğlu ve Semih Şahin ise saldırılar sonrasında el halısı satışlarının büyük oranda düştüğünü söylüyor.
Türk ihracatında ve dokuma sanayisinde el halıcılığının yeri nedir?
El halıcılığının ihracattaki yüzdesi küçük.Dokuma sanayisinde de 15-20 yıl önce üst sıralardaydı.İnsanlar el halısına daha çok önem veriyorlardı.Hayatını el halıcılığı ile kazanan birçok insan vardı.Halıcılığın alt sıralara gerilemesinde Çin,Pakistan,Afgan el halılarının işçiliğinin daha ucuz olması da etkili oldu.
El halıcılığı hangi ülkelerde gelişmiştir,Türkiye'nin el halısı pazarını hangi ülkeler oluşturuyor?
El halıcılığı en çok İran,Çin,Afganistan ve Hindistan'da gelişmiştir.En çok alış veriş yaptığımız ülkeler ABD,Avusturya,İspanya,Japonya,Yeni Zelanda .Son sıralarda da Avrupa ülkeleri yer alıyor.
Makine ve el halısının farkı nedir,makine halıcılığının gelmesi el halıcılığını nasıl etkiledi?
Makine halısında yüzde 80 saf yün kullanılmaz.Doğal,kök boyası yoktur.Her şeyden önemlisi el halısı adından belli olduğu üzere bir el emeğinin ürünüdür.İnsanlar da her zaman el halısını tercih ediyorlar.Ayrıca el halısı ülke kültürünü yansıtma turizm açısından önem taşımaktadır.Makine halısı el halıcılığını büyük ölçüde etkilememiştir.Zaten makine halısının da el halısının da alıcısı vardır.
Halı türleri nasıl sınıflandırılabilir?
Halıları dokuma ve materyaline göre sınıflandırabiliriz.Yüne yün,yüne pamuk,ipeğe ipek gibi...Yüne yün halılarda genellikle çiçek işlenirken,yüne pamuk halılarda geometrik desenler işlenir.
Halı fiyatları hangi rakamlar arasında değişiyor,satışları etkileyen faktörler nelerdir?
Halı fiyatları 60-100 milyon Türk lirasından başlıyor.Tabi 1 metrekarelik en küçük halı 60 milyon Türk lirası değerinde de 80 milyon Türk lirası değerinde de olabilir.Yani satış fiyatlarını ebatlardan önce kullanılan malzeme etkiliyor.
Bunlarla birlikte 1,5 milyara da el halısı var.
Alıcılar hangi renk ve motiflerde el halılarını tercih ediyorlar?
Böyle bir ayrım yapmak gerekirse ABD'lilerin çiçekli ve pastel renkli ,Avrupalıların da mavi,kırmızı gibi canlı renkli,geometrik desenli el halılarını tercih ettiklerini söyleyebiliriz.
Şu anki satışlarınız nasıl,Türkiye'de el halıcılığı korunuyor mu?
Halı satışlarımızda büyük oranda bir düşüş var.Hatta günlerce iş yapamadığımız oluyor.Bunun sebebi de İstanbul'daki bombalı saldırılar nedeniyle turist sayısının azalması.Türkiye'de ithal edilen halılardan yüksek vergiler alınıyor.Ama bu yeterli değil.Zaten yüz yıllık halılar da antika değeri taşıdığından ülke dışına çıkarılamıyor.